Van sneeuw naar woestijn
Marokko associëren we vooral met zon en warmte. Logisch ook. In populaire vakantiebestemmingen als Agadir, Marrakech en Casablanca kan je op flink wat zon rekenen. Toch heeft Marokko niet één vast klimaat.
Dat komt onder andere door de Atlantische Oceaan en de grote hoogteverschillen. Aan de kust zijn de temperaturen doorgaans gematigder. In Marrakech lopen ze in de zomer juist flink op. Fez kent warme zomers én relatief koele winters.
En dan wordt het pas echt verrassend. Hoog in het Atlasgebergte valt in de winter sneeuw. Er zijn zelfs skigebieden! Ondertussen kan het aan de kust een stuk zachter zijn. Grote kans dat jij tijdens een vakantie niets van die sneeuw ziet. Maar het idee dat Marokko alleen maar warm en woestijnachtig is? Dat kan dus mooi de prullenbak in.
Marokko is meer dan Marrakech
Vraag vakantiegangers naar een stad in Marokko en de kans is groot dat Marrakech als eerste wordt genoemd. Niet gek: met het Djemaa el Fna-plein, de kleurrijke souks en prachtige paleizen is het dé toeristische trekpleister van het land. Maar Marokko heeft nog veel meer gezichten.
Neem Agadir, waar strand en vakantie vieren centraal staan. Of Essaouira, een sfeervolle kuststad met witte huizen, blauwe details en een ommuurde medina. Fez gooit het weer over een andere boeg. De eeuwenoude medina is een wirwar van smalle straatjes, werkplaatsen en souks. Hier vind je ook de beroemde leerlooierijen.
En dan is er nog Casablanca. Dit is de grootste stad van Marokko en voelt een stuk moderner. Dé blikvanger is de Hassan II-moskee, die deels boven de Atlantische Oceaan is gebouwd. Marrakech gezien? Dan heb je dus nog lang niet heel Marokko gezien.
Hoteltip
Dominium Palace Agadir
Ik mocht onlangs zelf ontdekken dat Marokko meer is dan Marrakech. Ik vloog naar Agadir en verbleef daar in dit luxe hotel. Wissel dagen aan het zwembad af met slenteren langs de marina, relaxen op het 10 km lange zandstrand en de stad ontdekken vanuit de kabelbaan.
Vloeibaar goud uit Marokko
Arganolie staat bij veel beautyliefhebbers in de badkamer. Maar wist je dat de arganboom van nature vrijwel alleen in en rond Marokko voorkomt? Vooral in het zuidwesten van het land kom je de bijzondere bomen tegen. Ze kunnen goed tegen droogte en temperaturen tot zo’n 50 °C.
Uit de vruchten wordt de bekende arganolie gemaakt. Die wordt niet alleen gebruikt voor huid en haar. In Marokko vind je ook arganolie voor in de keuken. De kennis en traditionele technieken rond de arganboom zijn zelfs bijzonder genoeg voor UNESCO. Sinds 2014 staan ze op de lijst van immaterieel cultureel erfgoed.
En die bomen zijn op nóg een manier bijzonder. Misschien heb je weleens foto’s gezien van geiten die tussen de takken staan. Geen Photoshop! Geiten klimmen daadwerkelijk in arganbomen om van de vruchten te eten. Onderzoekers zagen zelfs groepen van 10 tot 20 geiten in bomen van 8 tot 10 meter hoog.
Niet elke boom vol geiten die je langs een toeristische route ziet, is spontaan ontstaan. Sommige boeren lokken geiten in bomen voor foto’s en fooien van toeristen. Dierenwelzijnsorganisaties zijn kritisch op deze praktijk. Kijk dus vooral, maar betaal liever niet voor een geënsceneerde geitenselfie.
Héél oude Marokkanen
Oké, dit is er eentje voor de categorie ‘hè, echt?!’. In Jebel Irhoud, ten westen van Marrakech, deden onderzoekers een spectaculaire ontdekking. Ze vonden er resten die worden toegeschreven aan vroege Homo sapiens.
En we hebben het niet over een paar duizend jaar oud. De vondsten werden gedateerd op ca. 315.000 jaar oud, met een ruime onzekerheidsmarge. Toen het onderzoek in 2017 werd gepubliceerd, waren dit de oudste gerapporteerde resten die aan Homo sapiens werden toegeschreven.
Minder opdringerig dan je misschien denkt (of verwacht)
Opdringerige verkopers, zelfbenoemde gidsen die je ongevraagd de weg wijzen… Marokko heeft er een bepaald imago door gekregen. Zeker de souks van Marrakech worden nog weleens als hectisch omschreven. Maar hoe zit dat tegenwoordig?
De ontdekking veranderde het beeld van onze eigen geschiedenis. Lange tijd lag bij onderzoek naar het ontstaan van de moderne mens veel nadruk op Oost-Afrika. De vondsten in Marokko ondersteunen het idee dat de ontwikkeling van onze soort zich over een veel groter deel van Afrika afspeelde. Best een bijzonder weetje om tijdens je vakantie op tafel te gooien!
De Marokkaanse overheid heeft de regels rond lastigvallen de afgelopen jaren aangescherpt. Zo ging in 2018 wet 103-13 in, die verschillende vormen van intimidatie in de openbare ruimte strafbaar maakt. In toeristische steden wordt daarnaast extra toezicht gehouden. Marrakech heeft bijvoorbeeld speciale toeristenpolitie.
Betekent dit dat niemand je meer probeert over te halen iets te kopen? Zeker niet. Enthousiaste verkopers horen ook een beetje bij de souk. Geen interesse? Met een vriendelijk maar duidelijk ‘a, shukran’ – nee, bedankt – kom je vaak een heel eind.
Laat je dus vooral niet afschrikken door de verhalen. De kans is minstens zo groot dat je kennismaakt met iets waar Marokkanen juist om bekendstaan: hun gastvrijheid.
Wat doet Marokko met al die zon?
Dat Marokko veel zon heeft, is fijn voor vakantiegangers. Maar het land doet er meer mee dan alleen strandbedjes vullen.
Bij Ouarzazate – aan de rand van de Sahara – ligt het enorme zonne-energiecomplex Noor Ouarzazate. De verschillende delen gebruiken zonne-energie om elektriciteit op te wekken. Het complex werd ontwikkeld met een totale capaciteit van honderden megawatts.
Ouarzazate is een logische plek voor zo’n enorm zonnepark. De regio is droog en de zon laat zich er vaak zien. Ideale omstandigheden dus om op grote schaal zonne-energie op te wekken.
En Ouarzazate heeft nóg een bijzondere kant. De stad en omgeving zijn geliefd bij filmmakers. Grote internationale films en series werden hier opgenomen. Je loopt er dus niet alleen tussen zonnepanelen, maar ook zo een bekend filmdecor binnen.
Couscous is meer dan eten
Tajine, harira, pastilla… Alleen voor het eten zouden we al naar Marokko vliegen. Maar één gerecht verdient wat extra aandacht: couscous.
In Marokko wordt couscous traditioneel op vrijdag gegeten. Families komen samen en er verschijnt een grote schaal op tafel. Welke ingrediënten erop liggen, verschilt per streek en familie. Vlees, kip, vis, groenten; er zijn flink wat varianten.
Couscous is dan ook veel meer dan een snelle hap. Het draait om samen eten, delen en tradities doorgeven. UNESCO was het daarmee eens. Sinds 2020 staan de kennis en gebruiken rond couscous op de lijst van immaterieel cultureel erfgoed. Marokko deelt deze vermelding met Algerije, Mauritanië en Tunesië.
Zie je couscous op vrijdag op het menu? Dan weet je nu waarom. En nee, je hoeft echt niet tot vrijdag te wachten om het te bestellen.
Nog meer weetjes over Marokko
Zijn we al uitgekletst over Marokko? Zeker niet! We hebben nog een paar verrassende feitjes voor je verzameld:
- Arabisch is niet de enige officiële taal. Ook het Amazigh – de taal van de oorspronkelijke Amazigh-bevolking van Noord-Afrika – heeft in Marokko officieel die status. Dat is sinds de grondwet van 2011 vastgelegd.
- Marokko heeft twee heel verschillende kusten. In het westen ligt de Atlantische Oceaan en in het noorden de Middellandse Zee. De Atlantische kust strekt zich over meer dan 3.000 km uit; de mediterrane kust over ca. 500 km.
- Gnaoua is niet zomaar muziek. De Marokkaanse muziekstijl combineert zang, ritme, dans en eeuwenoude tradities. Sinds 2019 staat Gnaoua op UNESCO’s lijst van immaterieel cultureel erfgoed. Essaouira is een bekende plek om met deze muziek kennis te maken.
- Je brood naar de buurtoven brengen? Heel normaal! In traditionele Marokkaanse wijken bakken lang niet alle families hun brood zelf. Het deeg wordt thuis gemaakt en daarna naar de gemeenschappelijke oven, de ferran, gebracht. De bakker weet precies welk brood bij welke familie hoort. Even later haal je het warm en knapperig weer op. Zo’n buurtoven is niet alleen praktisch, maar ook een plek waar buurtbewoners elkaar ontmoeten.
- De Sahara is maar één kant van Marokko. Naast woestijn vind je er bossen, vruchtbare vlaktes, hoge bergen en honderden kilometers strand. De Rif, Midden-Atlas, Hoge Atlas en Anti-Atlas maken het landschap extra afwisselend.
Zo… na deze weetjes over Marokko kijk je waarschijnlijk nét even anders naar het land. Tijd om zelf te ontdekken hoeveel meer er achter de souks, tajines en woestijnduinen schuilgaat!
Nieuwsgierig geworden naar Marokko?
